Dolar 35,5099
Euro 36,6148
Altın 3.054,78
BİST 9.715,86
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul 8°C
Az Bulutlu
İstanbul
8°C
Az Bulutlu
Per 9°C
Cum 8°C
Cts 10°C
Paz 10°C

Gökyüzüne Baktığımızda Aslında Zamanda Yolculuk Yapıyoruz! Peki Ne Kadar Geçmişi Görüyoruz?

Geceleri kafamızı kaldırıp gökyüzüne baktığımızda aslında ışıkların ne kadar geçmişten geldiğini aklınız hayaliniz almayacak.

Gökyüzüne Baktığımızda Aslında Zamanda Yolculuk Yapıyoruz! Peki Ne Kadar Geçmişi Görüyoruz?
23 Kasım 2024 00:21
56

Gökyüzü aslında devasa bir ayna gibi. Yukarıya baktığımızda sadece yıldızları değil milyarlarca yıl öncesini izliyoruz.

Bakalım kaç ışık yılına bakıyoruz?

Işık hızı ve evrendeki mesafelerle olayın biraz detayına inelim.

Işık hızı, saniyede yaklaşık 300 bin kilometreyi ifade ediyor. Tabii ki muhteşem bir rakam karşımızda olsa da bu, evrenin büyüklüğü söz konusu olunca biraz mütevazı kalıyor.

Örneğin Güneş’ten Dünya’ya gelen ışık, yaklaşık 8 dakikada yolculuk ediyor. Yani aslında Güneş’i izlerken onun 8 dakika önceki hâlini görüyoruz.

Bu yalnızca Güneş için de geçerli değil. Uzak yıldızlar, galaksiler ve hatta gökyüzünün derinliklerindeki tüm cisimler için aynı şeyi söyleyebiliriz.

Gökyüzünde gördüğümüz yıldızların birçoğu, Dünya’dan oldukça uzakta.

Bir ışık yılının, 1 yılda katettiği mesafe yaklaşık 9,5 trilyon km. Sirius’u ele alalım. Bizden yaklaşık 8,6 ışık yılı uzaklıkta. Yani onun da aslında 8,6 ışık yılı önceki hâlini görüyoruz.

Daha etkileyicisi de var. O da Andromeda Galaksisi. O da bizden 2,5 milyon ışık yılı ötede.

HD1 galaksisinden de bahsetmeden olmaz.

İnsanların bugüne kadar gördüğü en uzak nesne, yaklaşık 13,3 milyar ışık yılı uzaklıkta. Onun Büyük Patlama’dan kısa bir süre sonra kimyasal elementlerin neredeyse daha hiç olmadığı bir zamandan oluştuğu tahmin ediliyor. Bu da onu evrenin çok erken dönemlerinde var olduğu hâliyle gözlemliyoruz demek.

Ancak HD1 için baktığımızda gördüğümüz diyemeyiz çünkü uzay teleskobu ile tespit edildi. Ama hazır konusu açılmışken, bilgi bilgidir.

Astronomide bu konsepte “kozmik zaman makinesi” deniyor.

Aslında her gök cismi, uzaklığa bağlı olarak evrenin farklı bir zaman dilimini temsil ediyor. Hubble Uzay Teleskobu gibi araçlarla da yapılan gözlemler sayesinde evrenin milyarlarca yıl önceki hâline ulaşabiliyoruz.

Evrenin oluşumunun hemen sonrasına tanıklık etmek anlamına gelen bu gözlemlerle aslında birçok şeyin izini de görüyor ve uzay konusundaki bilgilerimize yenilerini ekliyoruz.

Peki ya yıldızların bazıları ölmüşse?

Belki de gökyüzünde gördüğümüz o parlak yıldızların bazıları çoktan bir süpernova patlamasıyla yok oldu ve biz hâlâ onun geçmişteki ışığını görüyoruz.

Bir daha gökyüzüne baktığınızda evrenin tarih kitabını okuyormuş hissine artık bu bilgiler ışığında kapılabilirsiniz.

Kaynaklar: Science ABC, BBC Sky at Night Magazine, The Conversation, Union University, Space

Bunları da inceleyebilirsiniz:

YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.